Causerie over de martelaren van Gorcum 8 juli 2022

In het jaar 1572 hebben enkele beroemde historische gebeurtenissen plaatsgevonden die prominent figureren in de canon van de Nederlandse geschiedenis. Natuurlijk de inname van Brielle (Den Briel) door de geuzen op 1 april, maar ook de marteling van en de moord op de later heiligverklaarde martelaren van Gorcum, waaronder de H. Hieronymus en de H. Antonius, minderbroeders-franciscanen uit Weert.

In de beschrijving van wat zich in 1572 afspeelde kunnen wij ook gebeurtenissen in onze tijd herkennen. Er worden op vrijdag 8 juli om 14.00 uur in het koor van de Paterskerk, Biest 43 in Weert, lezingen georganiseerd over deze enige twee heiligen uit Weert

 

Praktische info: WEERT, VRIJDAGNAMIDDAG 8 JULI 2022 CAUSERIE OVER DE MARTELAREN VAN GORCUM Aanvang: 14.00 uur Paterskerk, Biest 43 6001 AP Weert

Eindelijk weer gluren bij de buren – Cultuurhistorische Zomer 2022

Mede-organisator Thieu Wieërs overhandigt op 30 juni 2022 de eerste folder aan Geert Gabriëls, gedeputeerde Erfgoed van de Nederlandse provincie Limburg

Corona heeft ons even in de wachtstand gezet, maar nu kunnen we na twee jaar eindelijk weer genieten van een Cultuurhistorische Zomer in Nederlands en Belgisch (Midden-) Limburg. Het eerste exemplaar van de bijbehorende folder is vandaag in Maaseik overhandigd aan Geert Gabriëls, gedeputeerde Erfgoed van de Nederlandse provincie Limburg. De organiserende heemkundeverenigingen De Aldenborgh Weert en Het Land van Thorn luiden hiermee de zestiende jaargang in van de Cultuurhistorisch Zomer.

Gluren

Wat hebben Molenbeersel, Maaspoort, Maasstraat, Opitter, Peer en Stramproyer Broekmolen met elkaar gemeen? We gaan ze dit jaar allemaal uitvoerig bezoeken, met tekst en uitleg (én terrasbezoek na) tijdens het populaire zomeronderdeel Gluren bij de Buren. Traditioneel verzamelen we ons in een lokaal (en monumentaal) kerkgebouw. Na een introductie starten van hieruit de deelnemers voor een rondwandeling in groepen onder leiding van lokale gidsen. Na het ‘gluren’ is er tijd voor nazit in een naburige uitspanning.

Symposium

Voor het eerst is dit jaar ook een symposium opgenomen in het zomerprogramma: ‘Over de grens. Grenzen in het Land van Weert en de Limburgse en Brabantse Kempen.’ Tijdens deze bijeenkomst in Hamont-Lozen zullen deskundigen hun licht laten schijnen over de grens in verschillende tijdvakken van onze regionale historie.

Folder

Alle informatie over deze en andere cultuurhistorische activiteiten in de komende zomermaanden – zoals het Maalbroek verbranden, Openluchttoneel Euver de Grens en de Harlindus en Relindus Ommegang in Maaseik – staan in de vandaag gepresenteerde folder.

Klik hier om de folder te bekijken.

Lezing : Hieronymus en Antonius, de twee heiligen van Weert

Op vrijdag 8 juli 2022 is er een lezing over Hieronymus en Antonius, de enige twee heiligen uit Weert die 450 jaar geleden werden vermoord. Locatie: Paterskerk aan de Biest 43 in Weert. Aanvang 14.00 uur. Toegang gratis.

 

Ook wordt er aandacht besteed aandacht aan het altaar van de twee martelaren van Gorcum dat in 1922 in de Paterskerk werd geplaatst. Het laatste ontwerp van de beroemde architect Pierre Cuypers. Het altaar was een geschenk van de Weerter bevolking ter gelegenheid van het 350ste stervensjaar van hun marteldood.

Na afloop wordt door pater Gerard Heesterbeek een kapelletje ingezegend achter het hoogaltaar in het koor om de herinnering aan de twee Weerter Martelaren in ere te houden. Daarna krijgt u een flesje speciaalbier aangeboden ‘Martelaren bloed’ dat voor deze gelegenheid is gebrouwen.

Klik hier voor meer achtergrondinformatie.

 

Symposium over industrie en ondernemers in Weert

Op vrijdagmiddag 15 juli 2022 organiseert de LGOG/ SHCL Commissie voor Geschiedenis van Ondernemers en Ondernemingen in Limburg (COOL) samen met de Geschied- en Oudheidkundige Kring ‘De Aldenborgh’ een symposium over industrie en ondernemers in Weert.

Inloop vanaf 13.00 uur in de Paterskerk, Biest 43 in Weert. 

 

1964: zilveren bestaansfeest van WILMA Weert. De oprichters: Harrie Maas (links) en Henk Willemsen (rechts)

Programma

13.00-13.25 uur:   inloop en koffie + boekentafel
13.25-13.30 uur:   Welkomstwoord door de voorzitter van COOL, Ernst Homburg
13.30-13.55 uur:   Theo Schers: Nijver aan water en spoor
13.55-14.20 uur:   John Caris: Drieluik Drukkerij Emmanuel Smeets
14.20-14.45 uur:    Bert van Laer: Brouwerijen in het Weerterland
14.45-15.10 uur:   koffie/ thee pauze + boekentafel
15.10-15.35 uur:   Jos Engelen: Pijpenfabriek Trumm-Bergmans in Weert en de oven: Industriëel Archeologisch Monument
15.35-16.00 uur:    Eric van Royen: Bouwonderneming Wilma: het levenswerk van Harrie Maas
16.00-17.00 uur:   slotdiscussie en borrel (bij aankomst ontvangt ieder 1,5 munt voor de consumptie na afloop).

 

 

 

Deelname aan het symposium is voor LGOG-leden en Aldenborgh-vrienden gratis. Voor niet-leden-vrienden bedragen de deelnamekosten € 10,- Dit bedrag dient gelijktijdig met de aanmelding te worden voldaan op bankrekeningnummer NL13 INGB 0001 0378 80 ten name van LGOG (Limburgs Geschied- en Oudheidkundig Genootschap) te Maastricht onder vermelding van: “Symposium COOL”.

Vanwege de catering dient u zich vooraf aan te melden.

Aanmelden kan tot en met 8 juli 2022 via dit aanmeldformulier. Plaatsing op de deelnemerslijst geschiedt in volgorde van aanmelding en betaling.

Voor eventuele vragen, contacteer: e.homburg@maastrichtuniversity.nl. Voor last-minute vragen op de ochtend van 15 juli, bel 06-2709 4532.

In Memoriam: Frits Weerts

Zondag 5 juni was hij nog in ons midden, bij het mini-symposium voorafgaand aan de opening Kasteelpark Nijenborgh, en nu overleden.

Frits Weerts heeft veel voor de Limburgse geschiedschrijving en heemkunde betekent. Ook als voorzitter en bestuurslid van stichting De Aldenborgh. Wij zijn hem daar zeer dankbaar voor.

 

Familie en vrienden wensen wij veel sterkte de komende dagen. Gecondoleerd.

Mini-symposium: Kasteelpark Nijenborgh – historische verrassing, hedendaagse beleving en verwondering

Stichting De Aldenborgh en Kerkelijke Harmonie St.-Joseph 1880 Weert verrichten op zondagmiddag 5 juni 2022 om 12.30 uur de aftrap van de publieke ingebruikname van kasteelpark Nijenborgh met een mini-symposium in het Franciscus Huis aan de Biest 43a te Weert.

Deze samenkomst van wetenschappers, kunstenaars, muzikanten is gratis toegankelijk voor iedereen met belangstelling voor onze geschiedenis en expressie.  De deuren van het Franciscushuis gaan om 12.15 uur open.

Foto: WeertdeGekste

Het programma ziet er als volgt uit:

I. Alfons Bruekers – De reconstructie van ‘vlucht’ KF590A

De oudste afbeelding van Weert geeft nieuwe kleur aan het Kasteelpark Nijenborgh

Wie aan het Weerter kasteel denkt, kan niet voorbij aan de epitaaf of gedenktafel van gravin Johanna van Meurs (overleden in 1461). Zij was de echtgenote van graaf Jacob I van Horne. Die was op zijn beurt de stichter van zowel kasteel Nijenborgh als van het patersklooster op de plek van het oude kasteel, de Aldenborgh.

De geschilderde gedenktafel, die in het Berlijnse Kaiser Friedrich Museum catalogusnummer KF590A droeg, bevatte een natuurgetrouwe afbeelding van het kasteel met voorhof en klooster van Weert. Sinds de Tweede Wereldoorlog moet het kunstwerk waarschijnlijk als verloren worden beschouwd.

Wel is er een honderd jaar oude zwart-witfoto van het schilderij bewaard gebleven. Dankzij moderne technieken beschikken we sinds kort over een minutieuze kleurenreconstructie ervan.

De presentatie is een virtuele tijdreis. Niet alleen een reconstructie van de bijzondere ‘vlucht’ die KF590A maakte van Weert via Nunhem, Parijs, Leipzig en Berlijn terug naar Weert. Het is ook de wedergeboorte van de oudste afbeelding van Weert en geeft daarmee letterlijk en figuurlijk extra kleur aan de opening van het nieuwe Kasteelpark Nijenborgh.

Alfons Bruekers (Nederweert 1961) is werkzaam als directeur van TU/e Innovation Space aan de Technische Universiteit Eindhoven. Daarnaast actief als amateur-historicus, onderzoeker en publicist. Hij was decennialang actief in de gemeentelijke erfgoedcommissie van Nederweert.

 

II. Uitvoering  van de compositie Van Horne – Rob Goorhuis

Tijdens dit mini-symposium mag de compositie Van Horne niet ontbreken. De Kerkelijke Harmonie St.-Joseph 1880 Weert, onder leiding van dirigent Bart Deckers, gaf voor het Van Hornejaar in 2018 componist Rob Goorhuis de opdracht voor de compositie over de graaf Van Horne. De compositie werd eind 2018 voor het eerst uitgevoerd in Zottegem en in de Sint Martinuskerk in Weert.

Met het uitvoeren van deze compositie behaalde de harmonie in 2019 een 1e prijs met lof, bij het concertconcours in de eerste divisie. Enkele weken geleden voerde het professionele groot Harmonieorkest van de Belgische Gidsen tijdens het ‘Blazen aan het Spui’ in Den Haag, de compositie Van Horne nogmaals uit. 

Behalve de compositie Van Horne speelt de Weerter harmonie ook nog de Spaanse werken Tercio de Quites en La Leyenda del Beso.

 

 

 

Componist Rob Goorhuis zal persoonlijk zijn compositie Van Horne toelichten. Rob Goorhuis is altijd een groot bewonderaar geweest van Ludwig van Beethoven. Beethoven is voor hem een uniek voorbeeld van een creatieve en eigenzinnige geest.

Egmont en van Horne werden op 5 juni 1568 in opdracht van Alva onthoofd op de Grote Markt in Brussel. Twee edelen, die samen met Willem van Oranje, een driemanschap vormden in de strijd voor de belangen van de Nederlanden tegenover de Spaanse koning Filips II.

Dankzij de compositie van Rob Goorhuis zijn alle drie de vrienden nu muzikaal geëerd: 

Willem van Oranje in het Wilhelmus, Lamoraal van Egmont door onder andere Beethoven én Filips van Horne door Goorhuis. 

Rob Goorhuis werd in 1948 in Amsterdam geboren in een gezin, waar muziek een bescheiden rol speelde. Na het voortgezet onderwijs ging hij op aanraden van zijn leraar, de organist Bernard Bartelink, in Utrecht studeren. Er ging een wereld voor hem open. Muziek werd een passie, een opdracht voor het leven, als componist, muziekpedagoog, dirigent, klavecinist, pianist en organist.

 

IV. Jorrit Noordhuizen – landschapsarchitect

Jorrit Noordhuizen zal zijn inspiratie en ontwerp van het stadspark nader toelichten. In 2019 kreeg hij, samen met Lara Voerman Architectuurhistoricus en Personal Architecture, de opdracht van de gemeente Weert om de 3,2 hectare

stadspark en voorhof opnieuw in te richten. Het stadspark als één van de belangrijkste plekken in de ontstaansgeschiedenis van de stad.

Met de herinrichting van het stadspark kreeg Weert een toegankelijk, levendig en groen hart terug. Een plek waar beleving van de fysieke en immateriële geschiedenis, archeologie en erfgoed-educatie een welverdiende prominente plek innemen. Een plek om te ontspannen, te spelen, te sporten en te leren. Voor jong en oud, voor bewoner en toerist, voor de stad én de regio.  

Jorrit Noordhuizen is landschapsarchitect bij NOHNIK architecture and landscapes, ontwerpbureau voor architectuur en landschapsarchitectuur. Als ontwerper houdt hij zich dagelijks bezig met het verduurzamen van de leefomgeving in binnen- en buitenland. Met behulp van ontwerpen en strategieën voor dorpen, steden, parken en landschappen, werkt het bureau actief aan een klimaatadaptieve en groene toekomst.

 

V. Beeldhouwer Jos Dirix – ruiterstandbeeld Filips van Montmorency.

De kunstenaar kan na enkele jaren geduld nu een toelichting geven op het levensgroot ruiterstandbeeld van Filips van Montmorency, graaf van Horne. En wel op de plaats in het kasteelpark waar het beeld,  na een Europese tour, prominent en permanent zal prijken.

Beeldhouwer Jos Dirix (1958) uit Neer maakt expressieve bronzen sculpturen. Het gehele oeuvre van Jos Dirix is een bronzen verstilling van respect voor het leven. Sculpturen vol dynamiek: paarden, stieren, mannen, vrouwen en roofdieren. Elke sculptuur is een fascinerende combinatie van waarneming, interpretatie en verbeeldingskracht.

 

VI. Première documentaire Expeditie Limburg – Ontdek het verleden

Tijdens het mini-symposium is de officiële première van de aflevering over de opgravingen in Weert. Expeditie Limburg is een televisieserie over het onontdekte verleden van Limburg. In een wereld, die alsmaar complexer wordt, maken een archeologe en een YouTuber een reis door het verleden om het heden te begrijpen en de toekomst vorm te geven. Expeditie is een serie over geschiedenis, archeologie en cultureel erfgoed voor het hele gezin, met een accent op de jeugd.

Benjamin Peeters is een Nederlandse YouTuber van wie muziekvideo’s in 2017 en 2018, na werk van Arjan Lubach en Enzo Knol, in de top 3 en top 5 van best bekeken Nederlandse YouTube-video’s van het jaar belandden. Zijn meest succesvolle video’s zijn miljoenen keren bekeken.

Donna Dieperink is een archeologe met een passie voor publieksarcheologie. Eerder was ze werkzaam voor de Nationale Archeologiedagen en National Geographic Channel.

Expeditie Limburg is een productie Mosasaurus Film Productions. Mosasaurus Film Productions is in 1993 opgericht door Robin Peeters. Robin is in 1996 afgestudeerd aan de Nederlandse Filmacademie in Amsterdam en heeft zich nadien – als producent, schrijver en regisseur – gespecialiseerd in films en series over kunst, cultuur en wetenschap. 

VII.  Historische stoet naar Kasteelpark

Het programma in het Franciscus Huis duurt tot omstreeks 14.00 uur waarna we aansluiten bij de historische stoet, die naar het Kasteelpark Nijenborgh trekt.

Leden en gasten van Sinte Catharina 1480, de stadsschutterij van Weert, Prins Willem van Oranje, zijn echtgenote Anna van Buren en de weduwe van de Graaf worden ook uitgebeeld. De stadsschutterij wordt tevens bijgestaan door leden van Volksdansgroep Wertha.

Aansluitend zal het kasteelpark officieel worden opengesteld en het ruiterstandbeeld worden overgedragen aan de Weerter gemeenschap, middels een officiële onthulling.

De onthulling van het ruiterstandbeeld wordt muzikaal omlijst  door een koperensemble van Kerkelijke Harmonie St.-Joseph 1880 Weert. Zij zullen het speciaal voor dit moment gecomponeerde Fanfare Van Horne 2022 ten gehore brengen. Hierna volgt de toelichting van kunstenaar Jos Dirix.

In het kasteelpark Nijenborgh zijn komend weekend nog vele activiteiten te bekijken, zoals een historisch kampement.

 

Kijk voor alle activiteiten op: www.stichting1568.nl.

Mooie reportage thuiskomst ruiterstandbeeld Graaf van Horne

Mooie reportage van de thuiskomst van het bronzen ruiterstandbeeld van Graaf Van Horne op 28 mei 2022 in Weert.

Vanuit Bocholt werd het zaterdag naar Kasteelpark Nijenborgh, de definitieve plek van het beeld, vervoerd. Onder andere burgemeester Vlecken, wethouder Van den Heuvel en de Bocholter Schepen Vanmierlo waren hierbij aanwezig. Ook Schutterij Sint Laurentius uit Bocholt, het Gilde Van Sinte Catharina 1480, de Boeren van Bocholt en Boeren van Weert waren van de partij.

Lees hier het complete artikel op WeertdeGekste.

Filips van Montmorency komt eindelijk thuis

Ruiterstandbeeld van Filips van Montmorency

Op zaterdag 28 mei 2022 is het dan eindelijk zo ver. Na de internationale Tour de Montmorency komt het ruiterstandbeeld van Filips van Montmorency, de graaf van Horne, definitief naar Weert.

Via een tocht vanuit Bocholt via Altweerterheide, de stadsbrouwerij aan de Parallelweg in een mooie stoet naar het Kasteelpark waar het beeld op 5 juni feestelijk onthuld wordt. Onderweg wordt het ruiterstandbeeld begeleid door onder andere de boeren van Bocholt en de Boeren van Weert. De muzikale begeleiding wordt gegeven door schutterij Sint Laurentius Bocholt, het gilde van Sinte Catharina 1480 en stadsbeiaardier Frank Steijns vanuit het carillon van de Sint Martinuskerk.

Uitzwaaien in Bocholt
Onder het luiden van de klokken van de eeuwenoude Sint Laurentiuskerk zwaaien burgemeester Van Baelen, schepenen en de Heemkunde van Bocholt om 13.00 uur “de Heer van Bocholt” uit. S

Speciaal voor de historie- en kunstliefhebbers is de eeuwenoude Laurentiuskerk van 12.45-13.45 uur te bezichtigen.

Schutterij Sint Laurentius Bocholt begeleidt de graaf van Horne met huifkarren van de Boeren van Bocholt via de Weerterweg in Kreyel-Bocholt naar de grens Bocholt-Weert. Op de grens verwelkomen burgemeester Vlecken en kasteelparkwethouder Van den Heuvel het gevolg in de gemeente Weert.

De dorst van de schutters wordt in de nabijheid van de uit 1296 stammende Weerterbeek gelaafd aan het bier wat al sinds 1758 door brouwerij Martens in Bocholt wordt gebrouwen.

Ontvangst bij de Weerter grens
Bij dorpshuis De Paol in Altweerterheide wordt de graaf van Horne door burgemeester Vlecken, wethouder Van den Heuvel, de buitenie van Weert en de leden van geschied- en oudheidkundig genootschap De Aldenborgh om 14.00 uur welkom geheten. De Boeren van Weert, die zorgen dat ze al streekproducten meegeven voor de grote opening van het kasteelpark, een week later, zorgen voor de begeleiding. Om 14.30 uur klinken de aloude kamerschoten in de nabijheid van dorpshuis De Paol in Altweerterheide. Dat is het teken dat het ruiterstandbeeld Altweerterheide verlaat.

Stoet door Weert
Om 15.00 uur stopt de stoet bij de stadsbrouwerij aan de Parallelweg te Weert. Met Ste. Catharina 1480, het Gilde van Wieërter stadsschötte, voorop zal via de Driesveldlaan, Wilhelminasingel, Langpoort, Emmasingel het ruiterstandbeeld Filips van Montmorency van kunstenaar Jos Dirix naar het nieuwe kasteelpark aan de Biest worden begeleid. Dit onder toepasselijke klanken uit de Weerter stadsbeiaard Frank Steijns

Openingsweekend Kasteelpark 5/6 juni
Het ruiterstandbeeld wordt door stichting Ruiterstandbeeld Filips van Montmorency officieel overgedragen aan de Weerter gemeenschap op 5 juni aanstaande tijdens het openingsweekend van Kasteelpark Nijenborgh op 5 en 6 juni aanstaande. Kijk voor meer informatie op:  www.stichting1568.nl.

Franse vluchtelingen bij grens Stramproy in 1918

Beeldmateriaal van Franse vluchtelingen aan het eind van de Eerste Wereldoorlog in 1918 in kleur.

Wist je dat aan het eind van de Eerste Wereldoorlog niet alleen Belgen, maar ook inwoners uit Noord-Franse steden waren gevlucht?

Vertaling in grote lijnen van onderstaande Engelse tekst:
Op 20 oktober 1918 passeerden de eerste vluchtelingen de grens bij Stramproy. Veel vluchtelingen waren er slecht aan toe.

Ter plaatse legde een filmploeg de stroom vluchtelingen vast. De film begint in Stramproy, waar voordat de Eerste Wereldoorlog uitbrak, de tram Maaseik-Weert rijdt. Je ziet de groep vluchtelingen naar het station in Weert gaan. Waar ze met de trein verder Nederland in trokken.

De Engelse tekst:
It is much less known that at the end of that war a second wave of refugees, mainly from northern French citizens, emerged. On October 20, 1918, the first refugees crossed the border south of Weert at Stamproy in the Dutch province of Limburg.

Many of the refugees were in very bad shape, especially the elderly and those weakened by the war conditions. After the first refugees eventually still unexpectedly crossed the border at Ittervoort, under Weert, the international press gathered in Limburg to record their stories and horrors.
There was even a film crew on site filming the arrival of one of the many groups later that week.

The film starts at Stramproy, where until the war broke out the steam tram Maaseik-Weert crossed the border, which was now closed. The group of refugees is followed until they left the city via the station in Weert.

Klik hier voor de beelden.

Titus Brandsma: een nieuwe Nederlandse Heilige

Hubertus Driessen en Titus Brandsma.
Hubertus Driessen en Titus Brandsma.

Zondag 15 mei 2022 zal Paus Franciscus in Rome de Nederlandse Karmelietenpater Titus Brandsma (*1881, Oegeklooster, +1942, Dachau) heilig verklaren.

Pater Titus Brandsma had een nauwe verbondenheid met Weert en met name met de Moeselkapel. De nieuwe heilige was kind aan huis bij de familie Driessen-van Geleuken die op de verdwenen boerderij “Souts” (tussen de huidige Jan de Oudelaan en Bernardlaan in Weert), woonde.

De familie Driessen had 10 kinderen waarvan er 9 toetraden tot een religieuze orde. Vier van hen behoorden, evenals pater Titus Brandsma, tot de orde van de Karmelieten. Een van die Karmelieten, de hoogleraar dr. Hubertus Driessen, was de leermeester en begeleider van Titus Brandsma.

In de Moeselkapel zijn nog twee raampjes aanwezig die geschonken zijn door de familie Driessen.

 

Op de zondag van de heiligverklaring 15 mei aanstaande zal pastoor drs. Krewinkel om 14.00 uur in de Moeselkapel, Irenelaan 91, Weert, op voorspraak van de nieuwe heilige bidden om vrede in Oekraïne. Ook zal de pastoor ter nagedachtenis aan pater Titus Brandsma en zijn verbondenheid met de Moeselkapel een portret van deze nieuwe heilige en martelaar, die in concentratiekamp Dachau in 1942 om het leven kwam, in de kapel plaatsen.

Peter Korten, voorzitter van de kring Weert van het LGOG, zal tijdens de bijeenkomst in een korte lezing ingaan op Brandsma’s leven en zijn verbondenheid met Moesel.

U bent op zondag 15 mei aanstaande om 14.00 uur van harte welkom in de Moeselkapel, Irenelaan 91, Weert.